Winlinh

Cháu tôi tự nhiên phải đi cấp cứu. Một lý do hết sức lạ lùng với nhiều người: Quá tải vì tiếng ồn. Mắt tự dưng mờ đi, thần kinh thiếu minh mẫn, tai ong ong, máu nóng bốc lên đầu. Lẽ nào chỉ vì bộ tai nghe suốt ngày kè kè ở bên nó? Hóa ra không phải, thủ phạm là cái còi. Đang yên đang lành lại đi đứng ngay gần cái xe có còi hơi, cười chưa hết nụ thì đã bị thứ âm thanh trời giáng đó tống thẳng vào tai. Thế là nhập viện!

Ừ thì chuyện biết rồi nói mãi, nhưng thiên hạ thì cứ AQ, chuyện ở đâu đấy chứ, “tớ vẫn bóp còi ngày ngày, có thấy ai chết đâu”. Và thế là đường ta ta cứ đi, còi ta ta cứ bấm. Hà Nội nhỏ như cái ấm tích phải ôm vào lòng vô số xe hơi, xe buýt đuềnh đoàng lại còn đèo bòng thêm 10 triệu xe máy cả mới coong cả cũ nát, thử hỏi có còn ra hồn vía nếu tất cả những phương tiện đang đi lại nhằng nhịt trong lòng nó thừa phá phách, thiếu thiện chí? Khói, bụi, còi thải ra từ “dòng người vội vã nối những chiếc xe dài lê thê” khiến đô thị như một người bị bệnh hen, khò khè, lù khù, bạc phếch, hổn hển, đuối sức lê lết ngày này qua tháng nọ. Xe chỉ rè rè đi yên lành cũng đã đủ ngộp thở lại thêm tiếng còi vang lên xung động bốn phía khiến không ít người rơi vào tình trạng huyết áp tăng, máu sôi lên, tim đập thình thịch. Ngã ba ngã tư là nơi “dàn nhạc giao hưởng” chơi hoành tráng nhất. Đèn vàng, bấm còi vội vã tranh thủ lao trốn thời gian chờ. Đèn đỏ, bấm còi lải nhải cho đỡ buồn tay. Đèn xanh, bấm còi phấn khích phóng xe cho tít. Cả thành phố náo loạn ồn ĩ như trong cơn say không kiểm soát nổi mình. Con người trở nên kiên cường trước thử thách của đời sống, bỗng thấy mình dẻo dai hơn giữa sự hỗn độn ấy, thế mà kiệt sức lúc nào không hay. Người tâm thần ngày càng nhiều, đi lại vật vờ trong hiện tại, luôn bị ám ảnh về một quá khứ huyên náo còi xe, mà trong trí nhớ của mình, họ chính là những người phát huy tiềm năng âm thanh dồi dào nhất.

Những tưởng một thao tác quen tay thôi chẳng thiệt hại tới ai, nhưng mỗi người góp một chút tiếng động nhỏ mà nên cơ sự. Trước khi chờ nhà chức trách đưa ra những tiêu chuẩn về tiếng ồn thì mỗi người nên tự kiểm soát nguồn âm thanh của mình. Biết tiết chế âm thanh cũng là một văn hóa!

Tôi thường nhớ đến câu nói mình đã đọc được đâu đó rằng “Hoa là trí nhớ của đất”, vì vậy đi đến nơi nào tôi cũng tìm đến hoa, nhìn ngắm hoa để ngấm được chút gì đặc trưng của vùng miền đó. Ấu thơ trong tôi gắn liền với những ký ức đẹp về hoa, những loài hoa mang những cái tên giản dị như chính tâm hồn trẻ nhỏ của tôi lúc đó: Hoa nhọ nồi bé xinh tựa bao nhiêu cánh mì chính kết lại, hoa dâm bụt đỏ vô tư lự lớn hồn nhiên bên những hàng rào quê, hoa xấu hổ núp mình dưới những tán lá xanh trinh nữ trên những sườn đồi vàng ươm nắng chiều rọi, hoa dại tim tím mọc suốt một triền đê trong mùa heo may về… Thời gian trôi theo những tờ lịch mỏng, tâm trí tôi giờ đây lại hòa vào một không gian khác, không gian của thành thị. Tôi yêu những con phố hẹp êm đềm, yêu những gánh hàng hoa mỗi sớm mai sương lên óng ánh, yêu những chợ hoa ngày tết hoa ngập tràn như dòng sông… Hà Nội với những sắc màu hoa đó đã thực sự khiến tôi xao động, say mê cái hồn hoa tươi đẹp, sang trọng, thanh tao và nền nã rất riêng của đất kinh kỳ ngàn năm văn hiến.

Hoa trong ký ức

Người Hà Nội yêu hoa lắm! Cần phải khẳng định một cách chắc chắn như vậy bởi cái tình của người nơi đây với hoa không đơn thuần như người ta thích nhìn một cái đẹp xa xôi vụt ngang qua mắt. Cái tình của người Hà Nội với hoa rất bền, rất sâu, lưu luyến và đầy chia sẻ. Ngay cả thời kháng chiến, những năm đánh Mỹ, chợ hoa sơ tán sang mấy phố khác, họp ngay cả lúc còi báo động vang lên. Gặp phải bao khó khăn nhưng người dân Hà Nội vẫn không làm mất đi thói quen chơi hoa. Chỉ một cành hoa nhỏ, chỉ một chậu hoa bé xinh là đã đủ gợi lên được cả một niềm lạc quan, tin tưởng và hy vọng vào cuộc sống. Ít ai tưởng tượng được rằng hơn hai thập niên trước mọi người phải xếp hàng để mua từng bông hoa trong những quầy hoa của Nhà nước ở gần đài phun nước Thuỷ Tạ hay quầy hoa đối diện với Bách hoá tổng hợp Tràng Tiền. Cái thời của các bậc tiền bối như cụ Đức Thái ở Lãn Ông, cụ Trưởng Tràng ở làng hoa Ngọc Hà, cụ Mỹ ở phố Thuốc Bắc… cũng khiến người ta nôn nao khi nghĩ về. Một người con xa Hà Nội đã lâu cũng thao thức vì nhớ hoa Hà Nội: “Hoa Hà Nội gìn giữ lòng Hà Nội/Cho những phần Hà Nội ở nơi xa”.

Hoa thời hiện đại

Giờ đây, không khó khăn gì khi muốn có một chút hoa. Hoa ở khắp nơi, khắp mọi nẻo đường. Hãy thử vào thăm những cửa hàng hoa thời hiện đại, chúng ta sẽ phải sửng sốt về “công nghệ” hoa đang phát triển từng ngày. Các cửa hàng hoa mọc lên nườm nượp với những bảng hiệu thu hút, những cái tên hoa mỹ, thể hiện phong cách của từng cửa hàng. Đi dọc đường Phạm Ngọc Thạch, cuối đường Đào Duy Anh, ngã tư giao nhau giữa Nguyễn Chí Thanh và La Thành, đầu đường Bạch Mai, dọc đường Kim Mã, rải rác ở Nguyễn Khuyến sẽ thấy hoa trong cửa hàng được chăm chút tỉ mỉ làm sao… Những bông hoa nhập ngoại từ Ý, Hà Lan, Hồng Kông, Thái Lan bây giờ không còn xa lạ với người chơi hoa nữa. Hoa ngoại ngay từ khi xâm nhập đã có chỗ đứng và nhanh chóng thống lĩnh thị trường hoa Hà Nội. Mỗi khi tụ họp, đình đám hội hè, sinh nhật… người ta tặng nhau những bó hoa vừa lạ, vừa đẹp, vừa sang trọng khiến người nhận, người chứng kiến phải trầm trồ, thán phục. Hoa địa lan, hoa ly, ly vera, hoa tulip… đủ màu sắc cam, xanh, đen, tím… với những phụ liệu phong phú như vạn tuế, lyby, thiết mộc lan, lá thông, lá đuôi nheo là những loài hoa được những người mua hoa sành điệu ưa chuộng. Cách gói, cách trang trí hoa cũng ngày càng trở nên độc đáo, gói bằng nhiều giấy màu đẹp, thêm cả hạt cườm, hạt ngọc trai hay những chiếc đăng-ten đủ màu sắc. Người Hà Nội bây giờ coi việc thưởng thức những bông hoa ngoại, những bó hoa đầy sự sáng tạo là chuyện không quá khó khăn, nhất là với những người có thu nhập cao. Hoa thời hiện đại không còn giản dị, mộc mạc chỉ có cành và lá, hoa cũng như người, được trang điểm, được tôn lên cho thật mỹ miều, lộng lẫy. Tuy vậy cũng có nơi trở nên thái quá trong việc sáng tạo, thêm thắt cho hoa khiến hoa trở nên diêm rúa, mất đi vẻ đẹp tự nhiên của mình.

“Làng em làng hoa, hoa thơm ngát bốn mùa”

Những ngày rét đậm từ cuối năm vẫn còn dư âm, không phải người ta nhớ cái rét đó mà nhớ cái không khí nhộn nhịp của từng dòng xe dài đổ về những làng hoa Hà Nội ngày trước tết. Những vùng trồng hoa Ngọc Hà, Nhật Tân, Tứ Liên, Nghi Tàm từ lâu đã trở thành niềm tự hào của Hà Nội. Mỗi đỗ xuân về, các làng hoa lại náo nức người xe về thăm và thưởng thức cái không khí xuân ngập tràn trong những khóm hoa, nhành lá. Những người con xa Hà Nội nhớ lắm từng thửa vườn đất mịn, những sắc hoa làm ấm lòng người trong giá rét. Nhưng càng ngày tốc độ đô thị hoá càng mạnh. Nhiều người thấy ngậm ngùi khi nhìn bãi đất ven sông Hồng của làng Nhật Tân hôm nay đã bị thu hẹp lại, chỉ còn những mảnh vườn rải rác với những hàng đào thưa thớt nhiều so với trước. Làng Ngọc Hà bây giờ lên phố, toàn những nhà cao tầng. Những thước phim, câu thơ, bức ảnh, lời ca là nhân chứng quý giá còn lại gợi nhớ về làng hoa nổi tiếng Hà Thành thuở nào. Cái không khí của một làng hoa đậm chất kinh kỳ bây giờ không còn nữa. Hà Nội giờ đây đã có thêm nhiều làng hoa mới như làng hoa Phú Thượng (Tây Hồ), Tây Tựu (Từ Liêm), Vĩnh Tuy (Thanh trì), Đông Anh… Trong đó làng hoa Tây Tựu là nơi nổi bật nhất, hội tụ nhiều điều kiện để giữ vững vị trí là một vùng cung ứng hoa chủ đạo cho nội thành Hà Nội.

Những gánh hàng hoa

Có lẽ trong mắt những người du khách, những gánh hàng hoa, nhưng xe đạp chở hoa đi khắp phố phường Hà Nội là một hình ảnh đẹp và thú vị. Những bông hoa từ muôn nẻo cứ theo bước chân người mẹ, người chị vào nội thành. Trên từng con phố Hoè Nhai, Nguyễn Trường Tộ, Hàng Khoai, Hàng Lược, Hàng Rươi, Châu Long,… những gánh hàng hoa rực rỡ đủ sắc màu, những mẹt hoa lễ vào ngày rằm, mùng một đã làm phố phường thêm sinh động, mang đậm dấu ấn.

Sớm mai thức giấc đã thấy xôn xao những hoa, những lá. Chỉ cần bước vài bước chân đã ra đến những xe hoa, gánh hàng hoa, mẹt hoa để tha hồ chọn những nhành hoa tươi tắn. Có lẽ vì thế chăng mà khi đi dạo trong lòng phố cổ, du khách thấy rất nhiều nhà cắm hoa, bình hoa nào hoa cũng thắm sương như vừa mới hái từ vườn vào. Người Hà Nội càng yêu hơn mảnh đất của mình khi đọc câu thơ của Tố Hữu: “Sáng mai ra. Gánh hàng hoa xuống chợ. Hoa Ngọc Hà trên đường rực nở. Hương bay thơm ngát gần xa”. Nghe nao nao và xôn xao lạ, càng thấm hơn tình hoa, tình người nơi đô thành gợi nhiều ký ức.

Chợ hoa

Ai đã từng đi chợ hoa, mới cảm nhận hết được cái gọi là hồn hoa Hà Nội. Ngay từ 3, 4 giờ sáng chưa rõ mặt người trên bãi đất rộng ven đê Yên Phụ, chợ hoa đã họp rồi. Hàng trăm loại hoa với đầy đủ sắc màu vẫn còn tươi và lóng lánh sương đêm đổ về đây náo nức chờ cho ngày mới được ngắm nhìn trong từng căn nhà nhỏ. Hoa được bó lại thành từng bó lớn và giá bán rẻ hơn nhiều so với hoa trong phố lúc sáng rõ mặt người.

Chợ hoa Hà Nội đã thành truyền thống, là một trong nhiều biểu tượng đẹp của mùa Xuân, khắc sâu vào lòng người Hà Nội. Chợ hoa Hàng Lược là nơi thu hút bao nhiêu bước chân quyến luyến không muốn rời. Những quầy bán hoa ở chợ Ðồng Xuân, ở ngã tư Tràng Tiền, Bờ Hồ, ở chợ Hàng Da, chợ Hôm, chợ Mơ, Ngọc Hà, Cửa Nam, đầu đường Ðiện Biên Phủ, Ngã Tư Sở… là những điểm đến quen thuộc của những con người thanh lịch đất nghìn năm văn vật. Người Hà Nội đi chợ hoa để đón xuân sớm, để giao hòa cùng trời đất, để thấm vào không gian thơm tho, đẹp đẽ ấy những hồn cốt tinh hoa của Thăng Long tứ trấn… Nào đào, nào quất, nào là tùng trăm năm, cúc mốc phong sương, si già lụ khụ, chi mai lãng mạn, trúc thanh mảnh đơn sơ, vạn niên thanh bền bỉ, đinh lăng khỏe mạnh, xương rồng gai góc… Nào hoa pa-vệ, phong lan, mõm sói, păng-xê, sen cạn, huệ trắng, hải đường lập loè, Ma-gơ-rít xòe bung, cúc vàng lay động, thược dược xuề xòa… Chợ hoa cứ thế tồn tại, lưu dấu trong hồn người, mãi mãi thanh tân.

Hoa Tết

Xuân về cũng là lúc hoa được trưng dụng nhiều nhất. Người Hà Nội vẫn muốn ngày Tết đưa thiên nhiên vào nhà bằng cách mua các cây trồng trong chậu để có thể nhìn thấy sự phát triển của cây, của hoa từng giây, từng phút. Theo đó trên bàn cũng bày một lọ hoa tươi tự chủ nhân cắm theo con mắt thẩm mỹ của mình. Có thể chỉ là một lọ hồng thơm rực rỡ, hay những bông lay ơn đỏ thắm rộn rã cả không gian, hoặc những cành viôlet tím đậm đà, lãng mạn, mang cho căn nhà một sắc xuân hân hoan, tươi mới. Ban thờ thì vẫn là hoa huệ trắng với thân cành thon dài, tạo nên không gian sự ấm áp, trang trọng, linh thiêng.

Quan trọng nhất đối với người Hà Nội vẫn là hoa đào, đào hồng cánh đơn giản dị, đào phai thanh nhã, đào bích thắm đỏ… Chơi hoa đào là thú chơi thanh tao, lịch lãm, vừa giản đơn nhưng cũng rất tinh tế. Những người cầu kỳ thì lựa chọn cho mình những dáng, thế phù hợp như ngũ phúc, phụ mẫu, tam đa, thất hiền, Phật Bà Quan Âm ngự đài sen… Những người giản đơn thì ra chợ hoa mua một cành đào ưng ý trong dòng đào bạt ngạt hồng ngát khắp dải đường đi. Bình để cắm đào lại chỉ là bình gốm, bình đồng đen, hũ sành… đậm đà bản sắc Việt. Cắm trong đó, đào mới thực sự bộc lộ hết được tố chất của mình, đẹp thanh nhã và mang phong cách rất riêng của người Hà Nội. Chơi hoa đào là chơi màu sắc, dáng vẻ, thấm cái hồn của những cánh hoa mềm mại, nhẹ nhàng như dáng hình thiếu nữ má hồng đi lại dịu dàng khiến bao người say đắm. Đến những vùng đào nổi tiếng của Hà Nội như Quảng Bá, Nhật Tân… người chơi sẽ được tha hồ nhìn ngắm những gốc đào cổ thụ đã lên màu thời gian. Có thể mua cũng có thể thuê về rồi sau tết lại đưa về với vườn cũ, quan trọng nhất là người mua, người thuê được thưởng thức một cây đào đã chín muồi năm tháng, được anh em, bạn bè trầm trồ khen ngợi khi đến nhà chơi.

Lan tuy không phải loài hoa được nhắc đến nhiều trong mùa xuân. Nhưng càng ngày thú chơi lan của người Hà Nội càng rộng khắp. Những người chơi lan là những người có đầu óc tinh tế, có những cảm nhận sâu sắc về cuộc sống và rất trân trọng cái đẹp. Hoa lan luôn được coi là hoa quí và người Hà Nội chơi hoa rất dung dị nhưng mang một phong cách riêng như người nghệ sĩ đang sáng tạo, cảm nhận cái đẹp trong sáng và thuần khiết.

Nói đến tết mà không nhắc đến thủy tiên thì quả là một thiếu sót lớn. Đây là một trong các loài hoa nở sớm nhất vào lúc chớm xuân. Trong những ngày tết tại miền Bắc, mỗi gia đình Hà Nội thường có một vài bát thủy tiên để trên bàn thờ, trong phòng khách, thể hiện nếp nhà, phong thái của người con đất kinh kỳ. Thủy tiên như người con gái sống trong khuê phòng, việc nuôi trồng cũng đòi hỏi lắm công phu. Người nuôi cần chú trọng rất kỹ đến việc chọn củ, chọn dáng củ, chọn chồi, có chế độ dinh dưỡng tốt cho cây, với chất nước phù hợp, cắt gọt phải khéo léo, tỉ mỉ, tránh làm bào
hoa bị thương, cuống hoa bị đứt. Vì thế mới có câu: “Người trồng hoa giữ nước nguồn như giữ gìn con mắt/Hoa là mắt con gái lúc bình minh”.

Hà Nội sau những ngày xuân rét đậm đang trở mình chuẩn bị cho mùa hạ hối hả, khoáng đạt. Và trên những nẻo đường nhộn nhịp chân bước, hoa lại len mình vào điểm tô cho cuộc sống, thắp lên những hân hoan, xao động trong tim người. Lại những sắc màu lung linh, tươi mới… Hãy nhẹ thôi, kẻo rụng cánh sen hồng!

Yêu gỗ có lẽ vì chất gỗ. Một thứ chất luôn gợi lên trong mình sự chắc chắn, vững vàng và thâm trầm. Cái sự tĩnh tại và trầm lặng của gỗ có đôi lần nhắc nhớ mình hãy điềm đạm đi. Gỗ càng già càng lên nước bóng, mịn và mềm. Có lẽ cái mềm của gỗ là sự hiền lành dẻo dai. Gỗ không bao giờ lỗi mốt cũng chẳng khi nào hào nhoáng vô duyên. Gỗ cứ lặng lẽ chiếm một vị trí riêng tư trong lòng người, trong lòng cuộc đời rồi ở đó ngắm nghía những bước chân thời gian vội vã.

Gỗ làm bàn, gỗ làm tủ, gỗ làm giá sách, gỗ làm ra đủ mọi thứ qua sự sáng tạo của con người. Nhưng dù ở hình hài nào, cái chất của gỗ vẫn thế, vẫn ấm áp, cổ xưa, nguyên thuỷ. Như thể trong lòng nó đang hiển hiện cả một rừng cây ào lá, cả những ban mai ngập nắng về, cả những loài chim hò hẹn trên mỗi cành xanh vào những sớm thu chớm hé.

Gỗ có hương vị. Hương gỗ không nhức mũi. Hương gỗ có gì đó ẩn sâu, len nhẹ vào từng thớ thịt, lẩn khuất trong từng vòng gỗ đi theo hơi thở thời gian. Hương gỗ thì thầm mà lan xa. Vì “hữu xạ tự nhiên hương” nên dường như gỗ không cần cố đắp điếm thêm chút gì vẫn được người đời ngưỡng mộ. Gỗ đón nắng thì vàng óng lên một sức sống tươi mới. Gỗ với đêm thì lặng lẽ ướp không gian bằng hoài niệm chứa chan. Gỗ ngày hè thì mát rượi cho thân người ngơi nghỉ. Gỗ chiều đông lại sưởi ấm cho những đôi tay đang thèm được nắm lấy. Ngồi trên lòng gỗ, nghe hơi ấm dội vào như có một sự chở che rộng lượng. Mới biết rằng gỗ có linh hồn, có đấy những sẻ chia, có thực sự những đồng điệu sâu lắng.

Nếu em ngồi trên ghế gỗ, nhớ rót cho tôi một cốc trà. Trà rất hợp với gỗ, có lẽ vì cùng màu vàng của nắng ấm, của bếp lửa, của rơm rạ, của tuổi thơ rộn rã, của tuổi già ưu tư… nên trà và gỗ có thể là bạn được, bạn dài lâu, bạn thấu hiểu. Nếu được ngắm cửa sổ gỗ có những song thưa trên phố, không thể bước vội qua được vì màu sơn xanh hiền lành cứ quấn lấy mắt người. Cái thô mộc đáng yêu trên từng song cửa khiến ta nhớ lại những ngày tuổi thơ đứng bên cửa đợi mẹ về. Trên cửa sổ đó nếu có thêm một nhành lá nhỏ, thì đảm bảo sự nên thơ đó quyến rũ hơn bất cứ những thứ hào nhoáng, diêm dúa khác.

Vì vậy mà cứ sống như gỗ. Trầm lắng, chứa chan, hiến dâng tận tụy, không thở than, không mệt mỏi. Vì vậy cứ yêu gỗ như ngàn đời yêu rừng cây gió ngát. Yêu gỗ và yêu cái u tịch ngàn năm trong những vòng tròn kết nối không ngừng nghỉ. Yêu gỗ và ngắm gỗ mỗi ngày, chạm vào gỗ những khi tựa vào yên ả, thì như thế, mình cũng đã được thấm chút gì cái chất cốt yếu của gỗ đấy thôi.

Nói đến gia truyền, mọi người thường nghĩ đến cái gì đó hiếm hoi, quí báu do đời trước truyền lại mà con cháu có nhiệm vụ trân trọng và giữ gìn và coi là của riêng của dòng họ. Nhưng ngày nay, cũng có một số “nhầm lẫn” về nó.

Ở Hà Nội, đi đến đâu, vào chỗ nào cũng thấy nhan nhản những biển hiệu “gia truyền”, nào là phở gia truyền, thuốc nam, thuốc bắc gia truyền, bánh xèo gia truyền, thuốc sâu răng gia truyền,… Không thể phủ nhận rằng, có những nhà làm ăn nghiêm túc, có uy tín lâu năm và được mọi người tin cậy. Họ rất có trách nhiệm với khách hàng và coi nghề của mình là cái nghiệp găn với cái đức, cái tâm. Nhưng thời gian gần đây, nhiều nơi dựa vào cái hiệu “gia truyền” để làm ăn kiếm khách đến đông.

Dạo trước, nghe nói ở phố Huỳnh Thúc Kháng có quán phở “gia truyền”, tôi liền ghé vào ăn thử. Song, sự hào hứng đã bị dập tắt ngay khi tôi nếm miếng phở đầu tiên. Nước thì nhạt nhẽo, thịt không có mùi thơm. Có cảm tưởng như đang ăn nước mì chính. Ông khách ngồi ăn cạnh tôi làu bàu: “Phở này lần sau cạch”.

Đường Thái Hà có vỉa hẻ rộng rãi nên có rất nhiều những hàng bánh xèo mà bảng hiệu như nhau “Bánh xèo miền Nam gia truyền”. Chỉ một đoạn hè ngắn mà tới ba hàng gia truyền. Không hiểu gia truyền ở đâu mà nhiều thế?

Ngõ Đa Lộc – Xuân Thủy – Cầu Giấy, một buổi sáng ăn phở, tôi được nghe ông chủ quán và bạn ông nói chuyện. Ông bạn bảo : “Này, sao ông làm cái bảng tèm nhèm thế? Cứ phải ghi “Cơm phở gia truyền” thì mới ăn thua. Chủ quán nói: “Nhưng mình có gia truyền gì đâu?”. “Thì có ai bắt bẻ ông đâu mà lo, mai làm luôn đi nhé!” – ông bạn vun vào.

Tôi có một cô bạn mắc bệnh dạ dày, chữa đã lâu mà không khỏi. Cô ta phàn nàn: “Chính vì tôi sính nhà thuốc gia truyền mà đến nay tiền mất bệnh vẫn chẳng thuyên giảm. Chỉ được cái quảng cáo rất kêu, những là thuốc gia truyền đặc trị dạ dày, chỉ uống ba lần khỏi hẳn”. Cô nản quá, may sao vừa rồi được người ta mách cho đến lấy thuốc nam của thầy thuốc quân đội về hưu ở Đốc Ngữ, uống 3 liều đã khỏi mà ông có gia truyền gì đâu.

Tình trạng các cửa hàng cửa hiệu mang danh gia truyền tràn lan như hiện nay thì “gia truyền” sẽ thành “dây truyền” mất!

Nhưng chúng ta cũng có những quyền năng của mình, mỗi người đều có sự tự do trong căn nhà mình đang sống. Nơi đây gắn bó với ta hàng ngày, hàng giờ, dĩ nhiên ta có thể tự tạo ra cho nó sắc độ của ánh sáng rất riêng, rất sáng tạo. Để làm sao, khi bước vào tổ ấm đó, ta thấy thảnh thơi hơn, yêu người thân hơn, gạt bỏ hết được những muộn phiền, rắc rối của công việc và những chuyệt lặt vặt đau đầu khác để cho mình được là mình, thư giãn tốt nhất trong chính căn nhà mình. Ánh sáng trong nhà cũng là một yếu tố góp phần tạo nên tâm trạng con người, vì thế chúng ta đừng coi nhẹ. Chúng ta phải nghiên cứu, chọn lựa kỹ lưỡng hệ thống chiếu sáng trong nhà, làm sao cho thật hợp lý, vừa tận dụng tối đa công dụng của đèn chiếu, vừa khai thác giá trị tinh thần vô hình mà nó mang lại. Chính chúng ta phải làm chủ nguồn sáng để nó mang lại hiệu quả tốt nhất cho căn nhà của chúng ta.

Cần phải có một loại đèn chiếu sáng tản, nghĩa là chiếu sáng đồng đều, không tập trung vào bất kỳ một đối tượng nào. Nguồn sáng này đem lạisự hài hoà, cân bằng, thay thế được phần nào ánh sáng của thiên nhiên. Ngoài ra ở những vật thể cần có nhiều ánh sáng, ta nên lắp đặt đèn chiếu sáng tập trung vào đó. Ví dụ như bộ tủ kính bày biện ly, cốc, những chai rượu đẹp, những bức tượng nhỏ. Ví dụ như bể cá cảnh, tủ sách, bàn học, bàn làm việc, lò sưởi giả, tủ bếp… Đèn để làm việc, học hành, đọc sách nên là bóng tròn, màu vàng, có chụp đèn để ánh sáng được tập trung giúp ta khỏi phải căng mắt ra dò chữ. Đèn trong tủ kính, màu nên sáng dịu, kết hợp với sự sáng trong của kính sẽ tạo nên vẻ lung linh. Đèn chiếu vào tranh, hay chiếu vào những chi tiết kiến trúc tinh tế cần có yêu cầu về độ sáng nhất định để có thể làm nổi bật đối tượng mà chủ nhân muốn thể hiện.

Hệ thống lắp đặt nhất thiết phải có sự tính toán hợp lý, tránh việc các đèn phản tác dụng của nhau, gây tình trạng loạn sáng. Trong bếp, có rất nhiều hoạt động nên ánh sáng cũng cần đa dạng. Vừa dùng đèn chiếu sáng cụ thể vừa dùng đèn chiếu sáng khung cảnh để tăng hiệu quả khi cần. Đối với những nơi thiếu ánh sáng tự nhiên thì đèn sử dụng cũng phải mang tính năng tỏa sáng đồng đều và tương đối mạnh. Một hành lang sâu hun hút, một nhà kho hay buồng tắm không có cơ hội làm cửa sổ mở ra ngoài thì đèn đó thay thế hoàn toàn ánh sáng tự nhiên, giúp chúng ta nhìn rõ mọi vật. Tuy nhiên đối với đèn trong nhà tắm, không nhất thiết lúc nào cũng phải quá sáng rõ, ánh sáng êm dịu cũng mang lại cho chúng ta sự thư giãn cùng với nước mát của vòi hoa sen và hương thơm của các loại dầu gội, dầu tắm. Đèn làm bằng sợi quang học khiến căn phòng tắm nhà bạn mơ màng, quyến rũ hơn. Ở vị trí gương soi nên lắp đèn halogen nhỏ, ánh sáng vừa đủ để trang điểm, ngắm vuốt những cũng không quá sáng để chúng ta có thể nhìn thấy tất cả mọi nhược điểm trên khuôn mặt. Nhiều người thú nhận thích soi gương trong buồng tắm vì trông họ đẹp hơn, hẳn không phải vì gương trong buồng tắm làm bằng chất liệu gì đặc biệt mà do ánh sáng của đèn đã tôn lên vẻ đẹp của chúng ta. Buồng ngủ không phải cứ tối thui là yên chuyện, tình yêu, giấc ngủ đồng loã với bóng tối nhưng ánh sáng thông minh chắc chắn còn thu hút chúng ta hơn. Đèn trong phòng ngủ tất nhiên ánh sáng không được gắt, thường là bóng đèn mờ, màu nhạt, dịu và họa tiết trang trí đèn mềm mại, lãng mạn. Cần có đèn điều chỉnh theo ý muốn ngay đầu giường, đèn mờ lắp trên tường, đèn trên trần hắt xuống, được bật lên khi cần thiết có ánh sáng rộng để dọn dẹp, sắp xếp đồ đạc. Ánh sáng trong phòng ngủ là cả một nghệ thuật, phải khơi dậy được cảm hứng và tôn lên được vẻ đẹp tự nhiên của con người, đặc biệt không được lạnh lẽo, thiếu tập trung, thiếu chiều sâu cần thiết.

Nếu cần một thứ ánh sáng phổ biến, quen thuộc, tạo không gian ấm cúng, ta nên chọn bóng tungstene. Còn mong muốn được tận hưởng ánh sáng như ngoài trời thì dùng bóng đèn huỳnh quang là đúng. Đèn neon sẽ rất phù hợp với những tường nhà sơn màu nóng. Bạn cũng có thể chọn loại bóng halogen để chiếu sáng những đồ vật cụ thể, bởi màu trắng sáng của nó có sức mạnh làm tăng độ tương phản và tạo hiệu quả đặc biệt cho đối tượng cần được chiếu sáng như bạn mong muốn.

Khi lắp đặt hệ thống chiếu sáng trong nhà, mỗi gia đình cần có sự tính toán cẩn thận. Cần xem xét không gian nhà mình xem rộng hay hẹp, có giếng trời không, có nhiêù cửa sổ không, chiều cao căn nhà bao nhiêu, nhà hình ống hay hình vuông. Tuỳ thuộc vào ánh sáng tự nhiên vào nhà được bao nhiêu phần trăm để lựa cách, lựa hướng lắp đèn. Sau đó xác định rất rõ ở khu vực nào thì lắp đặt loại đèn nào. Cũng nhất thiết phải xem màu sắc của gạch lát nền, của sơn tường và màu sắc của các v
ật dụng trong nhà để lắp đèn mạnh hay yếu tuỳ thuộc vào độ sáng tối có sẵn.

Nhắc đến ánh sáng mà quên nến thì quả là một thiếu sót. Đôi khi giữa đêm, một ngọn nến, nhiều ngọn nến có khả năng hồi sinh tâm hồn, thắp sáng tình yêu và đem tới cho con người lòng hướng thiện bởi ánh sáng rất đỗi dịu dàng và cũng hết mình của nó. Nến hiển nhiên rất hữu ích trong việc trang trí cho một bữa tiệc sinh nhật, một lễ cưới đầm ấm hay một buổi hẹn hò thú vị. Còn nhớ, trong lễ hội của ngành Du lịch Việt Nam tổ chức tại Văn miếu Quốc Tử Giám, người ta đã đặt những ngọn nến trong những bông hoa sen, nến lấp ló sau những tán cây ở những cột đèn đá, nến cứ thế trải dọc khắp đường đi giữa đêm tối với những cánh hoa hồng dải dưới chân bước, đem lại cho mọi người cảm xúc tuyệt vời về không gian hôm ấy. Những ngọn nến lung linh nhỏ bé đã làm được nhiều hơn chúng ta tưởng.

Đèn, là để thắp sáng. Đèn còn là yếu tố quan trọng tạo không khí cho căn phòng của bạn. Đèn, hơn nữa còn là một đối tượng thẩm mỹ rất ấn tượng về hình dáng, kiểu cách, màu sắc. Bạn có thể tạo ra những vũ điệu ánh sáng biến ảo tuỳ theo sở thích. Qua đó, trí tưởng tượng, óc sáng tạo linh hoạt, sự ngẫu hứng của bạn có thể phát huy tối đa. Và trong căn nhà của bạn, bạn hoàn toàn có quyền tự hào về khả năng điều chỉnh và xếp đặt ánh sáng tinh tế đó của mình.

Đá tuy không có lời nhưng trong lòng nó ẩn chứa một sức sống mãnh liệt. Nó thể hiện cái khí thế oai linh mà không làm mất đi sự mềm mại kín đáo. Đá chứa trong mình cái tinh hoa của trời đất, sự tích tụ qua tháng năm những nắng gió thiên nhiên đã cho nó sức chịu đựng rắn rỏi, kiên cường và dẻo dai. Nếu chỉ là viên đá nhỏ lăn lóc bên đường hay một hòn đá nặng nề bị bỏ quên ở một nơi xa xăm nào đó, đúng là đá vô tri. Nhưng đá được chúng ta mang về cho vào bồn cây cảnh, đá được ta chuyển về đục đẽo làm hòn non bộ, khắc, giũa, gọt thành tượng các vĩ nhân, thì thật kỳ diệu, đá đã mang trong nó một sứ mệnh cao cả – biểu đạt nhiều ý tưởng cho cuộc sống. Đá đã được thức tỉnh linh hồn.

Khi bắt đầu làm những căn nhà, chúng ta phải có đá để xây móng. Rồi phải có đá răm để trộn bê tông. Sau nữa là đá lát sân vườn, đá làm bồn hoa, đá làm bể cá. Thú vị hơn nữa, đá được những chủ nhân có óc thẩm mỹ mang về nhà đặt trong vườn. Có thể chỉ là một hòn đá xù xì không gọt giũa. Cũng có thể là một bức tượng đá với hình thù kỳ lạ. Hay những bàn đá, bệ đá mát lạnh không bao giờ biết sợ nắng mưa, ở ngoài vườn càng để lâu càng lên màu thời gian cổ kính.

Đá có màu sắc rất đa dạng và sống động như thế, nhưng đối với những nghệ nhân chơi đá thực sự thì việc phơi đá cho lên màu, tưới đã cho khỏi bị cằn, giữ màu sắc nguyên thuỷ cho đá là việc làm rất đam mê và vô cùng cần thiết. Không nói đến các hang động với đá có những hình thù như đã có ai khắc lên đó khiến con người trầm trồ, thán phục sự kỳ diệu của tự nhiên, chỉ riêng đá trên núi non phơi sương phơi nắng, lấy về, cũng đã khiến người ta quá say mê rồi. Đá đỏ, đá vân thạch, đá trầm tích, đá mai rùa, đá huyền vũ ở Quy Nhơn – Bình định, đá đen ở Nha Trang, đá vàng ở Quảng Nam là những loại đá được nhiều người ưa chuộng. Và những người yêu đá đích thực thường muốn giữ màu sắc nguyên vẹn của đá, nhiều người thích màu trầm đậm chứ không hẳn đã thích đá đa sắc, loãng màu. Sự đục đẽo, gọt giũa cũng phải có quy luật, không phải cứ thay đổi, biến dạng hết cái ban đầu của đá mới là hay. Quan trọng nhất là vẫn phải giữ được tính tự nhiên của đá.

Đá có đường vết lồi lõm, hoa văn ngộ nghĩnh, màu sắc biến ảo đã được con người khám phá và đánh thức ra khỏi sự u tịch ngàn năm. Đá nghệ thuật là món quà cao quý mà thiên nhiên ban tặng cho con người. Ai không có duyên thì nhìn ngắm, vật lộn mãi cũng không thấy đá cất lời, cựa quậy. Ai đã ngộ ra chân lý và vẻ đẹp của nó rồi thì mới thấy sự diệu kỳ ở linh hồn đá và đặt nó ở chỗ xứng đáng nhất. Bâygiờ bạn có thể đi tìm cho mình một khối đá ưng ý, một khối đá mà bạn đọc thâý ở đó những linh thiêng của trời đất, những đam mê của cuộc sống và sức bền của niềm tin. Đặt vào không gian sống của bạn, đá và bạn sẽ là tri kỷ. Bạn sẽ bất ngờ vì đá mang đến cho căn nhà bàn vẻ đẹp sang trọng và thanh cao chưa từng có.

Trời sang tháng tư, không khí xuân đã lùi vào kỷ niệm cùng với đào mai đang chờ ươm vụ mới. Những ngày nắng nhiều dần, và đêm lại càng trở nên ý nghĩa. Đêm mang lại cho chúng ta chút dịu nhẹ, mát lành thanh khiết sau những bụi bặm của một ngày vất vả. Trong không khí giao mùa ấy, người ta dường như muốn thức cùng đêm lâu hơn, để sống xôn xao, tươi mới với hương hoa cùng tĩnh lặng của đêm Hà Nội.

Đêm của phố

Đêm của phố là những hàng quán ăn mở khuya dành cho người đi làm về muộn muốn ăn lót dạ món gì đó. Ngõ Cấm Chỉ – Đào Duy Từ nhộn nhịp và ầm ào tiếng ăn, tiếng cười nói. Đê La Thành còn bay mùi cơm rang, cháo gà… suốt phố. Cầu Giấy sáng lên những biển quảng cáo gà tần, xôi thịt mà thực khách thanh niên, sinh viên là nhiều. Sang Nghĩa Tân, nhìn qua sân bóng vắng là vỉa hè đông quán chỉ mở đêm với đầy đủ các thức rất bình dân thu hút nhiều người tụ tập đông nhất vào khoảng 21 – 23 giờ.

Đêm của phố là những quán cóc đèn dầu leo lét với chè đặc đợi hơi thuốc lào kêu xòng xọc cho vang sâu vào không gian. Bàn ghế cũ nằm im lặng nghe tiếng thở đều của mấy người ngủ màn trời gần đó đang muốn tận hưởng bóng đêm để tan mau cái mệt nhọc của ngày qua. Ra Hàng Bông, lên hàng Gai, chạy xe thẳng xuống Long Biên hay tạt qua các phố nhỏ đều dễ dàng tìm được những quán nước đêm. Những quán nước dành cho những người lang thang tìm cảm hứng, dành cho những công nhân làm đêm hay những người đi chợ sớm. Quán lèo tèo vài ba cái kẹo lạc, kẹo cao su, thuốc lá… nhưng luôn là tâm điểm để lại dấu ấn cho đêm Hà Nội. Chiếc đèn dầu để châm đóm vẫn không bị diêm và bật lửa cho sang bên lề. Quán có đèn mới được, mới cho cái không gian đêm bừng lên sự sống, lửa chỉ là đốm nhỏ, nhưng thật là ấm áp. Đêm vắng quán, đêm thành cô đơn.

Đêm của phố với quầng sáng của đèn bàn nhà ai trong ngõ hẻm đọc sách khuya. Ngõ sâu và hẹp. Lác đác có tiếng bước chân người về muộn. Tiếng chó sủa râm ran. Thảng hoặc có tiếng xe máy với đèn xe chiếu vào rõ cả mảng tường rêu in nhiều số điện thoại và địa chỉ quảng cảo khoan cắt bê tông.

Phố đang vùi trong đêm. Những vỉa hè đá lát bỗng thêng thang bởi im ắng tiếng xe và tiếng bán mua í ới. Hè phố thành nhà chờ, chờ sáng để tìm lại sự bận rộn, cũng mong đêm dài ra để hưởng nốt cái êm đềm ít ỏi. Cây lá cũng ngủ mơ trong tiếng gió nhẹ ru, bóng cây tối thẫm ngả hiền lành xuống mặt đường trong màu vàng trở che của đèn đường thắp muộn.

Đêm của phố không chỉ là tĩnh lặng. Ở đâu đó trên những con đường vắng vẫn có những tâm hồn sôi sục với nhạc điệu cuồng quay. Qua New Centery mà nhảy nhót và uống rượu Tây, ngắm váy ngắn quá cỡ và ngửi mùi thuốc ngoại. Trong khi đó ở Hàng Chuối, Lương Ngọc Quyến, Mã Mây hay Hàng Hành cũng như nhiều phố khác vẫn nhấp nháy đỏ xanh trong các quán Karaoke. Quán có tường cách âm chẳng lo mất ngủ hàng xóm. Cà phê đêm muộn cũng là cái thú của nhiều người. Vì mất ngủ hay vì yêu đêm, yêu cái sâu thăm thẳm của bóng tối đặc quánh mà cà phê với hương thơm đậm đà đã quyến rũ họ trong nhiều đêm như thế. Đôi khi trên những hè vắng, những bóng người tụ tập chuyện trò, nhậu nhẹt, tán gẫu chán rồi chuyển sang than thở sự đời cũng khiến ta cảm thấy thú vị. Có nghĩa đêm không chỉ là đêm. Đêm có một đời sống rất riêng của mình.

Hồ Gươm hay Hồ Tây đã vãn những đôi tình nhân tâm sự. Những bóng người lúi húi dọn hàng. Những xe đạp bán thuốc lá, quà vặt rong cũng đang mải miết đạp về để kịp ngả lưng. Những người ăn xin cũng tạm quên nỗi khổ cực của mình để yên giấc. Những bóng áo xanh còn gắng làm xong việc của mình để đường phố sớm mai tinh khôi hơn. Hồ vắng, nước đen im lặng. Lá lộc vừng ngủ mê rụng xuống mặt nước khẽ khàng như tiếng thở hồn nhiên của trẻ nhỏ. Hồ trở lại dáng vẻ nguyên sơ hồn hậu.

Đêm của phố luôn thế. Đêm êm ắng, đêm mơ hồ và chính trong khoảng sâu bí ẩn đó cũng có những câu chuyện không bao giờ kể hết. Và với những người quen thức, quen sống trong đêm, đêm chưa bao giờ hết thi vị.

Đêm của lo toan

Khi mọi người đang say trong giấc ngủ thì có nhiều người lại phải làm việc. Đầu tiên là những người làm ca kíp. Đó là những bác sĩ, y tá trong bệnh viện. Với họ 12 giờ đêm không có nghĩa là giờ nghỉ ngơi. Bất cứ lúc nào những bệnh nhân cũng có thể cần đến họ. Đó là những người chiến sĩ công an, cảnh sát làm nhiệm vụ giữ gìn an ninh trật tự cho phố phường. Đó là những người công nhân làm đường làm bạn với vôi vữa, gạch ngói hay ống cống, dây cáp, cuốc xẻng, máy xúc, xe ben… Buồn ngủ quá thì chợp mắt trên hè

, lấy áo đắp, lấy mũ làm gối, cũng chẳng lấy làm phiền vì sự ngủ nghê tạm bợ này.

Đó là những người đang đông đúc bán mua ở gần ga Long Biên, chợ hoa Yên Phụ, chợ Mơ, chợ Xanh… Chợ đêm thường họp vào nửa khuya cho đến mờ sáng. Những người đi chợ đêm từ các huyện, vùng lân cận đổ vào Hà Nội hoạt động như một thói quen, cứ đi, cứ đến, ồn ào hay lặng lẽ bán mua, có lúc quên cả mục đích chính là mong cuộc sống của mình thêm no đủ. Đôi mắt quầng thâm dường như không bao giờ là mối bận tâm của họ. Những bóng người gò lưng trên chiếc xe đạp chở cải xanh, cà chua nặng trĩu. Những xe máy chất đầy rau muống, những xe hoa, mẹt hoa rực rỡ trong ánh đèn vàng. Rồi có khi va quyệt, có khi ngã lăn kềnh cả người lẫn xe, đau rồi cũng phải cố, nhỡ ra rau nát thì lỗ vốn to.

Đó là những người tầm quất đêm dạo hoặc có chỗ quen và khách quen vừa tay băm chặt, cấu véo vừa tán chuyện cùng khách. Hay những người bán bánh mì, bánh bao, xôi nóng kiên trì đi qua từng con đường nhỏ. Tiếng rao mấy ai nhớ, mấy ai nghe. Nhưng những tiếng rao ấy là một phần không thể thiếu của phố và đêm. Tiếng rao càng tha thiết hơn khi hè vào độ chín với tiếng ve kéo đàn qua từng góc phố. Tiếng rao càng làm người đi xa nhớ nhung những dáng hình thầm lặng đang làm nên nét đặc trưng sâu thẳm của Hà Nội.

Bếp than lại đỏ rực náo nức chờ ngày mới. Đêm hiền lành đang dần lặng lẽ nhường chỗ cho ngày bận rộn. Vào quãng 4 – 5 giờ sáng, những hàng ăn lục tục chuẩn bị dọn ra. Ngõ nhỏ chuẩn bị bốc khói, thơm lừng bún, phở trộn cùng những lo toan của người mẹ, người vợ.

Đêm trong cảm nhận

Với những con phố nối liền hay những ngõ ngách nhỏ hẹp, đêm lan tỏa và có ý nghĩa như một người bạn tri âm. Đêm là sự thu gom của bao điều giản dị và bí ẩn. Khuya khoắt rồi, cuộc sống vẫn không chịu ngừng nghỉ. Con người với sức chịu đựng dẻo dai của mình vẫn mải đi tìm lối sống quen một cách vô thức. Và khi ai đó ngoái lại, mới nhận ra đời ta đã được sống thật dài.

Đêm mùa hạ, nằm nghe tiếng thời gian ngân khẽ quyện trong hương sấu dịu dàng thanh mát. Qua khung cửa sổ, đêm lan vào phòng ai đang thao thức, để lôi kéo con người về với sự lắng đọng, những ký ức đẹp đẽ và cả những dự định lớn lao. Cái không gian đặc quánh như cà phê tưởng rằng chẳng có gì đáng nói, nhưng hóa ra lại quá phong phú, gợi mở, chính chúng ta tạo nên và chính chúng ta lại đang khám phá. Rộn ràng của ngày mới đến và qua, sẽ trả lại cho đêm không khí quen thuộc vốn dĩ của nó. Hành trình của mỗi người mang theo sẽ có những đêm bình yên như thế để yêu và sống được nhiều hơn.

Mỗi ngôi nhà có một nét rất riêng không chỉ nhờ màu sơn, mái ngói, hình dáng bao quát mà còn khẳng định được phong cách của mình bằng những khuôn cửa sổ. Cửa sổ, nơi thu ánh sáng vào trong nhà, tạo không khí thoáng đãng cho căn phòng. Cửa sổ, nơi lưu giữ những khoảnh khắc của cuộc sống ngoài kia, nơi liên kết xã hội với gia đình. Cửa sổ, nơi mọi người có thể từ đó nhìn ra ngoài với sự thoải mái và yên ổn, vì mình đang ngồi trong ngôi nhà của mình mà vẫn có thể biết mọi thứ đang vận động hối hả, xôn xao như thế nào. Và cửa sổ không phải chỉ đơn thuần là cửa sổ, nó đã mang trong đó một linh hồn. Nó là con mắt, là tâm điểm của ngôi nhà.

Cửa sổ không đơn giản là thu ánh sáng, không khí mà còn là nơi để người ta biểu hiện nhận thức thẩm mỹ của mình rất rõ. Và với ai cũng thế, cửa sổ đã trở thành nơi đi về quen thuộc vô hình trong tâm hồn. Tôi không thấy mấy ai lại coi nhẹ cửa sổ, ai cũng tìm được ở nó những điều thú vị riêng, sự khám phá riêng và cả những kỷ niệm của riêng mình. Nó còn là tâm huyết với những ai yêu cái đẹp, sự tinh tế, yêu vẻ phóng khoáng của tự nhiên. Có thể ai đó lãng quên, có thể cánh cửa kia im lìm, nhưng cửa sổ không tủi, nó luôn đợi đến một ngày được đánh thức, để được bung ra tận hưởng sự hào phóng của thiên nhiên đất trời.

Tuỳ theo hình dáng, địa thế của mỗi ngôi nhà mà người ta có cách thiết kế cửa sổ khác nhau. Những ngôi nhà thôn quê cửa sổ thường đơn giản và giống nhau theo truyền thống của làng, xã mình. Những ngôi nhà phố có cửa sổ đa dạng hơn và nhiều kiểu cầu kỳ hơn. Càng ngày, người ta càng nghĩ ra nhiều kiểu của sổ phong phú. Người ta trổ những ô cửa đẹp đến bất ngờ, những ô cửa điệu đà với những thanh sắt uốn hình mềm mại, hay những ô cửa kính màu ánh lên những khi nắng rọi. Người thì thích những cửa sổ hiện đại với chớp kính sáng choang, người lại thích cửa sổ gỗ xanh điểm những hoạ tiết kiểu biệt thự Pháp. Người phiên phiến thì xây cửa theo trào lưu một cách dễ dãi, thời nào có kiểu nào thì dùng kiểu ấy, có thểlà cửa sắt, cửa kính, hay cửa cuốn… tuy có đôi kiểu hơi khô cứng nhưng hiện đại và tiện lợi. Lại có những người suốt đời luôn muốn tìm đến vẻ giản dị và thô mộc bằng cách xây những cửa sổ gỗ bé xinh với những song thẳng đều đặn giản dị một màu nâu hoặc xanh lá cây. Những người phụ nữ yêu hoa thường ngày ngày đặt trên đó một bình hoa con con thanh mảnh. Cũng có thể là ô cửa sổ điệu đà với những vạt rèm đưa qua lại theo gió, hay nét sang trọng, cổ kính của cửa mái vòm, hình vòng cung. Người ta nhớ thiên nhiên và muốn tìm cái mềm mại, xanh mướt của cỏ cây cho cuộc sống của mình, vì thế có nhiều cửa sổ cho cây leo bám cành vào những cái song thật hoà nhã. Những ô cửa nhìn ra hàng sấu già, nhìn ra những tán xà cừ trong tâm trạng muốn chia sẻ. Mỗi sáng thức giấc, chạy ra mở toang cửa sổ để đón ánh sáng, đón không khí thanh khiết của một ngày mới. Mỗi đêm mùa thu nằm nghe hương hoa bay vương vất, đêm mùa hạ không ngủ được giữa tiếng ve kêu da diết. Cửa sổ có chuông gió đưng đưa, cửa sổ có mành trúc thanh nhã, hay những chai lọ bận rộn bếp núc đều có vẻ đẹp rất riêng của mình, khiến khách qua đường tò mò muốn nhìn xem cái gì đang diễn ra trong khung cửa kia. Hóa ra những ô cửa con con lại có sức hút lạ lùng đến vậy.

Trên phố cổ Hà Nội, khách đi bộ không thể không ngắm nhìn những ô cửa sổ cũ kỹ, rêu phủ đầy. Những ô cửa ấy luôn có nét quyến rũ có lẽ bởi sự cổ xưa của nó, sự đơn giản mà vẫn toát lên ý tứ thật khó diễn đạt thành lời. Người ta tìm thấy ở đó vẻ đẹp của Hà Nội phố mà không phải nơi nào cũng toát lên được cái hồn kín đáo nhưng mãnh liệt nhưthế.

Bây giờ người ta lại mới cho ra đời loại cửa sổ bằng nhựa. Không biết nó sẽ tồn tại bao lâu, có được chấp nhận không khi tất cả đều đã quen với những ô cửa sắt, gỗ, tre… có vẻ chắc chắn hơn nhựa như mọi người vẫn quan niệm.

Cũng không phải không có những người xem cửa sổ như là một chỗ để của vô vàn những thứ đồ, khi đó nó không còn giá trị đích thực của mình nữa. Cửa sổ đã không còn vẻ đẹp hồn nhiên, bởi áo quần, chai lọ đã choán hết không giancủa nó, sự lộn xộn làm nó lúng túng trong cách thể hiện mình. Thật không đẹp khi vẫn còn những cửa sổ được kết hợp làm chỗ phơi quần áo hay đựng vật dụng. Rồi điều hoà, mạng nhện, phên liếp xuyệch xoạc, rồi dây điện, ống nước chằng chịt, hay cửa gẫy tả tơi,…

Mỗi người hãy biết trân trọng những ô cửa sổ của nhà mình, nó là người bạn quen thuộc, gần gũi đem cho chúng ta sinh khí của cuộc sống. Mắt nhà là đó, mắt phố là đó, lặng im nhưng nói được bao điều.